Retro en vintage posters

De twee woorden worden gebruikt alsof ze hetzelfde betekenen, en dat doen ze niet. Vintage betekent dat de print oud is — een origineel vel uit de periode, of een getrouwe reproductie van een bepaalde historische poster. Retro betekent dat de print nieuw is, nu gemaakt, in de beeldtaal van een eerder decennium. De één is een document; de ander is een ontwerpkeuze. Vrijwel alles wat online als vintage wordt verkocht is in feite retro, en weten wat je koopt verandert wat je ervan mag verwachten.

Het verschil in de praktijk

	Vintage	Retro
Herkomst	een poster die toen bestond	een ontwerp van nu
Kleur	beperkt door de druktechniek van toen	gekozen om beperkt te lijken
Typografie	wat de drukker had liggen	een heruitgebracht lettertype
Formaat	eigenaardig, vaak niet het onze	gemaakt voor moderne maten
Staat	veroudering hoort erbij	schoon, tenzij nagebootst

Onze reproducties van werk uit die tijd worden op nieuw papier in moderne maten gedrukt, en dat is de eerlijke omschrijving van vrijwel alles in de vintage- en retrocollectie. Het zijn geen oude voorwerpen. Wat ze meedragen is het ontwerp.

De drie families die je moet kennen

Reisposters. De rijkste bron, ruwweg 1890 tot 1960. Spoorwegmaatschappijen, rederijen en later luchtvaartmaatschappijen lieten kunstenaars een bestemming verkopen in één beeld dat vanuit een rijdende tram te zien was, dus de composities zijn eenvoudig, de horizonnen liggen hoog en de kleur is vlak. Ze lezen goed op afstand en houden een groot formaat beter aan dan het meeste oude materiaal, omdat ze bedoeld waren om dwars door een stationshal gelezen te worden. Stadsonderwerpen overlappen met de kaart- en stadsprints.

Tentoonstellingsposters. Aankondigingen van musea en galeries, grotendeels van na de oorlog. De typografie doet het werk, vaak met één beeld en een datum. Ze passen in een hal of een trappenhuis omdat ze bedoeld zijn om al lopend gelezen te worden. Houd er rekening mee dat een tentoonstellingsposter uit het midden van de vorige eeuw vaak nog auteursrechtelijk beschermd is — het ontwerp is van wie het maakte, niet van het museum dat het ophing — en daarom zijn de eerlijke collecties hier dunner dan het internet doet vermoeden.

Reclameprints. Drank, fietsen, zeep, conserven. De luidruchtigste van de drie, en de grappigste. Ze werken het best waar het onderwerp bij de ruimte past: een aperitiefprint in een keuken of eethoek en niet in een slaapkamer.

Waarom de formaten lastig zijn

Originele posters werden gedrukt op wat de pers en het aanplakbord aankonden, en daarom hebben zoveel oude vellen vreemde verhoudingen. De onze zijn opnieuw opgemaakt naar onze vijf maten, dus de verhouding wijkt in de meeste gevallen af van het origineel.

Formaat	Verhouding	Waar het bij past
21×30 en 30×42	1:1,41 (A4, A3)	tentoonstellingsontwerpen met veel tekst
50×70	1:1,4	reizen en reclame
70×100	1:1,43	één reisposter die een hele wand draagt

Een origineel uit die periode komt vrijwel nooit met die getallen overeen, dus koop je elders een echt oud vel, meet het dan op voordat je aanneemt dat onze lijsten passen. De volledige reeks getallen staat in de maatgids.

Ze inlijsten

Ontwerp uit die periode vraagt meestal om een passe-partout, en die verkopen wij niet — geen passe-partouts, geen kartons. Onze prints zijn juist gemaakt om de lijst van rand tot rand te vullen, wat past bij reis- en reclamewerk, waar het beeld toch al tot aan de papierrand liep. Bij typografische tentoonstellingsontwerpen past dat minder goed; is een witte rand belangrijk voor je, dan legt de gids over passe-partouts uit wat hij doet en waar je er een kunt laten snijden.

Zwarte lijsten passen bij reclame- en tentoonstellingsprints, waar het ontwerp toch al veel contrast heeft. Eiken past bij reisposters, die vaak warm uitvallen — zand, zee, zon. Boven 50×70 zijn dat sowieso de enige twee keuzes, en allebei lopen ze door elk formaat in het lijstenaanbod.